W dniach 14-15 czerwca 2019 roku, pałac Czartoryskich w Lublinie (siedziba  Lubelskiego Towarzystwa Naukowego w Lublinie)  gościł Kresowian i miłośników Kresów, którzy zjechali się z całego świata.

II Kongres Środowisk Kresowych Rzeczypospolitej Polskiej zwołany pod hasłem: „Gród co Semper był Fidelis…”, w założeniach organizatorów miał uświetnić 100-lecie połączenia Lwowa z macierzą.

 

Głównymi obszarami dla realizacji celów II Kongresu Środowisk Kresowych RP była integracja i możliwość regularnego spotkania się przedstawicieli środowisk kresowych z kraju i z zagranicy, podnoszenie kwestii merytoryczno – politycznych, jednoczenie się ponad podziałami politycznymi oraz trwałe wprowadzenie czynnika kresowego do dyskusji publicznej.

Edukatorami na tej prześwietnej konferencji byli między innymi:

Jego Ekscelencja bp Marian Buczek, biskup senior charkowsko – zaporoski, który w swej wypowiedzi nakreślił działalność św. abp Józefa Bilczewskiego; Stanisław Srokowski z Wrocławia, „patriarcha” Środowiska Kresowego,  w swym pogłębionym referacie omówił twórców polskiej literatury we Lwowie oraz szeroko pojętej kultury; Aleksandra Osadczy z Lublina konstruktywnie wyłożyła tezy ambasadora Włoch w Warszawie Francesco Tommasiniego dotyczące przynależności Lwowa i Małopolski Wschodniej do Polski; Władysław Bełza przypomniał o nieludzkich zachowaniach Ukraińskiej Armii Halickiej w stosunku do ludności polskiej na przykładzie Ludwika Solskiego zamordowanego 1 kwietnia 1919 roku; red. Romuald Starosielec z „Myśli Polskiej” w swym odczycie mówił o potrzebie napiętnowania zbrodni;  dr  Adam Kulczycki ze Strasburga, I wiceprezes Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, odniósł się do dzisiejszego traktowania historii Lwowa przez władze ukraińskie; dr hab. Włodzimierz Osadczy, prof. nadzw KUL, prezes Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, omówił natomiast planowany rozwój lwiego miasta w dwudziestoleciu międzywojennym; mgr Piotr Panasiuk, skarbnik Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, wspomniał o doniosłości dla całego regionu Targów Wschodnich; dr Renata Pomarańska z Rzeszowa, I sekretarz Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, omówiła znaczenie lwowskiej przestrzeni publicznej w świetle twórczości Stanisława Lema; dr Ryszard Gajewski, II wiceprezes Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego”, przybliżył postać innego wielkiego lwowianina ekonomisty prof. Leopolda Caro, . Maria Bielecka II sekretarz Stowarzyszenia „Instytut Pamięci i Dziedzictwa Kresowego” koncentrując się na pracach Witolda Szolgini przybliżyła słuchaczom międzywojenny Lwów.

Wręczono także nagrody laureatom konkursu prac literackich o Kresach

Grzegorz Braun – gość specjalny Kongresu wygłosił prelekcję dotyczącą związku lwowskich ślubów Jana Kazimierza z objawieniami w Gietrzwałdzie oraz wydźwięku społecznego w kontekście politycznym drugiej połowy XIX wieku.

Prezentację o początkach lotnictwa wojskowego nad Grodem Zawsze Wiernym zaprezentował Krzysztof Żabierek z Bydgoszczy. Wielu słuchaczy usłyszało po raz pierwszy, że szachownica będąca po dzień dzisiejszy znakiem Polskiego Lotnictwa Wojskowego powstała właśnie we Lwowie, w dniach tzw. Pierwszej Obrony. Bruno Różycki natomiast wygłosił swoją opinię na temat stosunku Józefa Piłsudskiego do miasta.

Drugiego dnia konferencja zaczęła się mszą świętą w intencji obrońców Lwowa odprawioną prze Jego Eminencję ks biskupa Mariana Buczka. Po fenomenalnym wykładzie profesora Trajdosa dotyczącym pierwszych godzin i dni obrony Lwowa, wszyscy obecni mogli połączyć się przez telemost z z liczącą 103 lata kombatantką –  kapitan Marią Mirecką-Loryś.

 

Konferencja cieszyła się olbrzymim zainteresowaniem. Wydarzenie było relacjonowane przez TVP  O. Lublin, TVP Historia,  Radio Maryja oraz bezpośrednio przez Media Narodowe, CEPowiśle oraz inne media branżowe Kresy.pl, Polityka Polska i Niedziela.